WIFT MEDIA
Tüm yazılar

Mobil sayfa hızı: PageSpeed skorunu doğru okumak

PageSpeed Insights'ta kırmızı bir skor gördünüz ve ne yapacağınızı bilmiyor musunuz? Raporu nasıl okuyacağınızı ve hangi sinyallerin gerçekten önemli olduğunu anlatıyoruz.

5 dk okumaWeb PerformansıSEOMobil

Bir gün sitenizin adresini PageSpeed Insights'a yazıyorsunuz ve ekranda kırmızı bir daire beliriyor. Masaüstünde her şey iyi görünürken mobil skor düşük. Ardından uzun bir öneri listesi geliyor: "kullanılmayan JavaScript'i azaltın", "görüntüleri yeni nesil biçimlerde sunun", "oluşturmayı engelleyen kaynakları kaldırın"... Hangisinin önemli olduğunu, hangisinin sadece güzel görünmek için orada durduğunu anlamak zor.

Bu yazıda, PageSpeed raporunu bir panik kaynağı olmaktan çıkarıp bir yol haritasına dönüştürmeye çalışacağız. Amacımız skoru 100 yapmak değil; sitenize telefondan giren kişinin deneyimini iyileştirmek. Biz bu konuya da WIFT, yani "What's In It For Them?" sorusuyla bakıyoruz: Bu iyileştirme, sayfayı açan kişiye ne kazandırıyor?

Raporun iki ayrı yüzü var: gerçek kullanıcı ve test verisi

PageSpeed Insights tek bir ölçüm göstermez; iki farklı kaynaktan gelen bilgiyi yan yana koyar. Google'ın kendi açıklamasına göre üstteki bölüm, Chrome kullanıcılarından toplanan gerçek kullanım verisidir (alan verisi) ve son 28 günü özetler. Alttaki bölüm ise Lighthouse adlı aracın, tek bir sanal cihaz ve ağ koşuluyla yaptığı laboratuvar testidir.

Bu ayrım önemli, çünkü ikisi farklı soruları yanıtlar:

  • Alan verisi, "Gerçek ziyaretçilerim siteyi nasıl deneyimliyor?" sorusunun cevabıdır. Google'ın sayfa deneyimi değerlendirmesinde esas aldığı da budur.
  • Laboratuvar verisi, "Bu sayfada hangi teknik sorunlar var ve nereden başlamalıyım?" sorusunun cevabıdır. Tekrarlanabilir olduğu için değişikliklerin etkisini görmek için kullanışlıdır.

Trafiği az olan sitelerde alan verisi hiç görünmeyebilir. Bu durumda laboratuvar sonuçları yol gösterir, ama bunun tek bir simülasyon olduğunu akılda tutmak gerekir.

Büyük renkli sayı: Performans skoru

Ortadaki 0-100 arası skor, laboratuvar testinden hesaplanır. Aynı kaynağa göre 90 ve üzeri "iyi", 50-89 arası "iyileştirilmeli", 50'nin altı "zayıf" kabul edilir.

Bu skor hakkında bilinmesi gereken birkaç şey var:

  • Her testte biraz oynar. Sunucunun o anki yükü, üçüncü taraf betikler ve ağ koşulları sonucu değiştirebilir. Tek bir ölçüme göre karar vermek yerine birkaç kez test edip genel eğilime bakmak daha sağlıklıdır.
  • Mobil test bilerek zorlayıcıdır. Lighthouse mobil testi, orta seviye bir telefonu ve yavaş bir mobil bağlantıyı taklit eder. Bu yüzden mobil skorun masaüstünden düşük çıkması olağandır.
  • Skor bir sıralama faktörü değildir. Arama görünürlüğü açısından asıl önemli olan, gerçek kullanıcılardan gelen Core Web Vitals değerleridir. Skor, bu değerleri iyileştirmeye yardım eden bir araçtır.

Asıl bakmanız gereken: Core Web Vitals

Core Web Vitals, Google'ın kullanıcı deneyimini özetlemek için seçtiği üç ölçümdür. web.dev'deki tanımlara göre her biri için "iyi" sınırı şöyledir ve değerlendirme, ziyaretlerin yüzde 75'lik dilimi üzerinden yapılır:

  • LCP (Largest Contentful Paint): Sayfadaki en büyük görsel ya da metin bloğunun ekrana gelme süresi. İyi sınır 2,5 saniye. Kullanıcının "sayfa açıldı" hissini ölçer.
  • INP (Interaction to Next Paint): Bir butona dokunduğunuzda ya da menüyü açtığınızda sayfanın tepki vermesinin ne kadar sürdüğü. İyi sınır 200 milisaniye. "Site donuyor mu?" sorusunun cevabıdır.
  • CLS (Cumulative Layout Shift): Sayfa yüklenirken içeriğin ne kadar kaydığı. İyi sınır 0,1. Tam bir bağlantıya dokunacakken üstte bir görsel yüklenip her şeyin aşağı kaymasını hepimiz yaşamışızdır; CLS bunu ölçer.

Raporun üst kısmında bu üç değer yeşil, turuncu veya kırmızı olarak işaretlenir. Önceliklendirme yaparken önce kırmızı ve turuncu olan ölçüme odaklanmak, skoru birkaç puan artırmaktan daha anlamlıdır.

Öneri listesini nasıl okumalı?

Raporun alt kısmındaki teşhis ve öneriler kalabalık görünür. Deneyimlerimize göre şu sıralama işe yarar:

  1. Hangi ölçüm sorunlu, onu bulun. LCP yavaşsa görsellere ve sunucu yanıt süresine; INP yavaşsa JavaScript yüküne; CLS yüksekse boyutu belirtilmemiş görsellere, reklam alanlarına ve geç yüklenen yazı tiplerine bakın.
  2. Öneriyi o ölçüme bağlayın. Lighthouse, önerilerin hangi ölçümü etkilediğini filtrelemenize izin verir. Sorunlu ölçümü etkilemeyen bir öneri şimdilik bekleyebilir.
  3. En büyük kazancı, en az emekle sağlayanı seçin. Ana görseli doğru boyutta ve sıkıştırılmış sunmak çoğu zaman tek başına fark yaratırken, bir eklentiyi tamamen kaldırmak daha fazla iş gerektirebilir.

Mobilde sık karşılaştığımız sorunlar

Her sitenin durumu farklı olsa da, yaptığımız incelemelerde bazı başlıklar sık sık karşımıza çıkıyor:

  • Büyük ve sıkıştırılmamış ana görseller. Masaüstü için hazırlanmış geniş bir görselin telefona da aynen gönderilmesi, LCP'yi doğrudan uzatır. Ekrana uygun boyutlar ve modern biçimler (WebP, AVIF) bu yükü azaltır.
  • Fazla üçüncü taraf betik. Sohbet balonları, analiz araçları, piksel kodları ve sosyal medya eklentileri tek tek küçük görünse de bir araya geldiğinde telefonun işlemcisini meşgul eder ve INP'yi kötüleştirir. Her birinin hâlâ gerekli olup olmadığını sorgulamak iyi bir başlangıçtır.
  • Boyutu belirtilmemiş görseller ve alanlar. Görselin, videonun veya reklam alanının yüksekliği önceden ayrılmazsa içerik yüklendikçe sayfa kayar ve CLS yükselir.
  • Ağır slider'lar ve animasyonlar. Açılışta otomatik dönen büyük slider'lar hem LCP'yi hem etkileşimi zorlayabilir. Çoğu zaman tek, güçlü bir görsel aynı mesajı daha hızlı verir.
  • Yavaş sunucu yanıtı. Sayfa daha çizilmeye başlamadan geçen süre uzunsa, ön yüzdeki her iyileştirmenin etkisi sınırlı kalır. Barındırma, önbellekleme ve CDN tercihleri burada belirleyicidir.

Skoru kovalamak yerine deneyimi ölçün

Skoru 100'e çıkarmak için yapılan bazı müdahaleler, sitenin işe yarayan parçalarını da götürebilir: iletişim formunu geç yüklemek, ürün görsellerini aşırı sıkıştırmak ya da ölçüm araçlarını kaldırmak gibi. Bu yüzden her değişiklikte şu soruyu sormak faydalı: Bu, telefondan giren ziyaretçinin işini kolaylaştırıyor mu?

Değişiklik yaptıktan sonra laboratuvar testinde iyileşmeyi hemen görebilirsiniz. Alan verisinin ise 28 günlük bir pencereyi özetlediğini unutmayın; gerçek kullanıcı tarafındaki etkinin rapora yansıması birkaç hafta sürebilir. Google Search Console'daki Core Web Vitals raporu da bu süreci sayfa grupları bazında izlemek için kullanışlıdır.

Sonuç

PageSpeed raporu, doğru okunduğunda sitenizin telefonda nerede takıldığını gösteren değerli bir araçtır. Önce gerçek kullanıcı verisine ve Core Web Vitals'a bakın, sonra sorunlu ölçümü etkileyen önerileri önceliklendirin, en son da skoru bir ilerleme göstergesi olarak takip edin. Böylece puan için değil, ziyaretçiniz için çalışmış olursunuz.

Sitenizin mobil raporunu birlikte yorumlamak isterseniz, birlikte bakabiliriz.

Bu konuda destek mi lazım?

Markanız için neler yapabileceğimizi konuşalım.

Konuşalım